Ana Sayfa | Haberler | Vizyondakiler | Pek Yakında | Galeri | Starlar
Forum | Box Office | Özel Efekt | Zoom | Röportaj | Setlerden Eleştiri | Arşiv

eleştiri

Starlar
Vizyondakiler
Pek Yakında

Bir Sezonun Ardından

Bir sezon geride ilginç yansımalar bırakarak geçti.Öncelikle bu uzun incelemeye geçmeden önce sinemanın kaybettiği büyük isimlere saygı duruşu niteliğinde isimlerini burada saymak istiyorum.Unutulmaz filmlerin unutulmaz yönetmeni Stanley Kubrick,50'li yılların sevimli adamı,90'ların huysuz ihtiyarı Walter Matthau,Türk sinemasının efsane ismi Kemal Sunal,sade kişiliği ve mütevazi oyunculuğuyla Vittorio Gassman ve daha burda ismini hatırlayamadığım nice sinema emekçisi....

Evet,bu hüzünlü satırların ardından geçtiğimiz sezonun incelemesini yapmaya başlayalım.Elbette ilk önce sezonun en iyi on filmi ilk sırada yerini alıyor:

EN İYİ ON FİLM

MATRIX:Değil son sezonun son on yılın en iyi on filminden biri Matrix.Wachowski kardeşlerin elinden çıkma film,anlaşılmaz senaryosu ve üstün efektleriyle göz kamaştırdı.Sonuçta kurgu-bilim sineması Blade Runner'dan sonra hem görsellik hem de felsefi temel açısından yeni açılımlar kazandı.

ÖNE ÇIKAN İSİMLER:Wachowski brothers,Laurence Fishburne

UNUTULMAZ SAHNE:Neo(keanu reeves)'nun binanın tepesinde kurşunlarla oynadığı oyun.

UNUTULMAZ REPLİK:"...Hiçkimse Matrix nedir bilemez ve açıklayamaz..."

Karne:****

EYES WIDE SHUT:Hayır,yani Kubrick kalp krizi sonucu ölmese bu filmi vasiyeti yerine geçsin diye yaptı diyeceğim.Ustanın adeta al-oyna-çöz diye bıraktığı yapıtı hala çoğu çözümlenmeyen sahneleriyle kendinden söz ettiriyor.Kadın-erkek ilişkilerine getirdiği farklı ve cesur tavrıyla takdir edilecek bir film.

ÖNE ÇIKAN İSİMLER:Stanley Kubrick,Nicole Kidman

UNUTULMAZ SAHNE:Filmin en çok tartışılan ve en önemli sahnesi olan gizli ayin bölümünün tamamı.

UNUTULMAZ REPLİK:"Let's fuck!"

Karne:****

AMERICAN BEAUTY:Tiyatro kökenli yönetmen,mükemmel oyuncu seçimleriyle sezona ve oscar ödüllerine damgasını vurdu.Bir Amerikan ailesinin çözülümünü "İce Storm" kadar olmasa da başarılı bir şekilde perdeye yansıtan yönetmen,özgün senaryonun sinemaya kattığı farklılıktan da yararlanmayı bilmiş.

ÖNE ÇIKAN İSİMLER:Sam Mendes,Alan Ball,Mena Suvari

UNUTULMAZ SAHNE:Lester(Kevin Spacey)'ın güller içerisindeki mistik rüya sekansı

UNUTULMAZ REPLİK:"Bay Burnham bunu size söylemeliyim: İlk defa olacak!"

Karne:***

GLADIATOR:"LA SIRLARI" filminin sinemamıza hediye ettiği özel yeteneklerden Russel Crowe'un üstün oyunculuk performansı ve görselliği çok iyi kullanan yönetmen Ridley Scott(Blade Runner)'tan enfes bir tarihi şölen.Yalnız,filmdeki tarihi yanlışlar bu başarıya gölge düşürüyor.

ÖNE ÇIKAN İSİMLER:Ridley Scott,Russel Crowe

UNUTULMAZ SAHNE:Maximus(Russel Crowe)'un karısına ve çocuğuna kavuştuğu hüzünlü an.

UNUTULMAZ REPLİK:"-Buradan ayrılınca ilk ne yapacaksın? -Çocuklarımla hasret gidereceğim ve karımla da tabii... -Karınla ne yapacaksın? -Orası seni ilgilendirmez!"

Karne:****

HOLY SMOKE!:Beyinlerde ihtilal yapabilecek yegane yönetmenlerden Jane Campion,90 dakika boyunca işlediği basit temayı yan unsurları çok iyi değerlendirerek zenginleştiriyor ve sonuçta ortaya sezonun en iyi filmlerinden birisi çıkıyor."Titanic" filminde yalnızca zerafeti ile hatırlanan Kate Winslet'i kariyerinin en iyi performansıyla vitrine çıkaran yönetmen alkışı hak ediyor.

ÖNE ÇIKAN İSİMLER:Jane Campion,Kate Winslet

UNUTULMAZ SAHNE:Ruth(Kate Winslet)'un PJ(Harvey Keitel) ile oynadığı oyun ve sonuçta yılların karizması Harvey Keitel,son derece rüküş bir halde kadın giysileriyle karşımızda.

Karne:****1/2

FIGHT CLUB:Sahici bir rüya ancak bu kadar iyi anlatılabilirdi.Sağlam temellere dayanmayan bir senaryodan ince bir iş çıkaran David Fincher,biz sinema tutkunlarını "Se7en"dan sonra şaşırtmaya ve hayran bırakmaya devam ediyor.Ayrıca "American History X" filminde kanımca değil bir Oscar,on Oscarı bile hak edecek bir oyunculuk çıkaran Edward Norton,"Primal Fear" ile başladığı ciddi adımlarını bu filmle de hızlandırdı.

ÖNE ÇIKAN İSİMLER:David Fincher,Edward Norton,Helena Bonham Carter

UNUTULMAZ SAHNE:Usta yönetmen bir duvar yazısıyla filmi bize özetliyor sanki:"I like myself"

UNUTULMAZ REPLİK:"beni öldürebilmen için önce kendini öldürmen lazım..."

karne:****

BRINGING OUT THE DEAD:Sinemanın yaşayan bir numaralı yönetmeni Martin Scorsese,sinemasının bakış açısına karşı bu filmle beraber adeta günah çıkarıyor."Taxi Driver" ile bize hediye olarak bıraktığı dehşetcengiz taxi şoförü bu filmle beraber aynı kirli sokaklara mahzun ambulans şoförü olarak geri dönüyor.Fakat dahi yönetmen iki filmde de kurtarıcı rolünü onların üstüne yükleyerek bazı bakışlarından da taviz vermiyor.

ÖNE ÇIKAN İSİMLER:Martin scorsese,Nicholas Cage,Paul Schrader

UNUTULMAZ SAHNE:Nicholas Cage'in bütün öfkesini arabadan çıkardığı sahne.

Karne:*****

THE TALENTED MR RİPLEY:Patricia Highsmith'in bir romanından filmi uyarlayan yönetmen Anthony Mingella, hem senaryo hem de yönetmenlik koltuğunda oturmanın verdiği avantajları iyi kullanıyor ve iki genç oyuncu Matt Damon ve Jude Law'un ortalamanın üstündeki performanslarıyla sezonun en iyi on filmine girmeye değecek bir fimle kariyerinin en güzel örneklemelerinden birini bize sunuyor.Ayrıca Philip Seymour Hoffman'a dikkat.

ÖNE ÇIKAN İSİMLER:Jude Law,Matt Damon

UNUTULMAZ SAHNE:Tom(Matt Damon),Dickie(Jude Law)'nin elbiselerinden birini üstünde denerken o anda odaya Dickie girer.Ve Tom,sadece başı gözükür bir halde aynanın arkasına geçer.Aynada ise Dickie'nin görüntüsü yansımaktadır.Bu sahne ile yönetmen Antonhy Mingella karakter çözülümünü bize harika bir görsellikle sunuyor.

Karne:***1/2

SIXTH SENSE:İnsan şimdi düşünüyor da bu filmin başrolünde Bruce Willis değil de kadroya eşdeğer çapta bir oyuncu oynuyor olsaydı belki de ben mütevazi yazımın içinde bu filmden bahsedemiyor olacaktım... Artı,Haley Joel Osment farkedilmeyecek belki de genç yönetmen Night Shylaman bir anda silinip gidecekti sinemalardan.Hint asıllı yönetmenin elinden çıkma mükemmele yakın senaryo,Bruce Willis ile vizyona çıktı ve milyonlar izledi;kimseye sonunu anlatmadı.ve "Sixth Sense" sezonun en iyi filmi olmasa da en çok ses getiren filmi olmayı başardı.

ÖNE ÇIKAN İSİMLER:Night Shylaman,Haley Joel Osment

UNUTULMAZ SAHNE:Elbette ki filmin sonundaki büyük sürpriz! UNUTULMAZ REPLİK:"Ölü insanlar görüyorum!"

Karne:***

BEING JOHN MALKOVICH:Şundan eminim ki çoğunuz bu yazıyı okurken bu filmin ismini bile ilk kez duymuşsunuzdur.Sinemada hasılat terörü yüzünden Türk seyircisinin izlemeyi kaçırdığı sezonun nadide yapıtlarından "Being John Malkovich" Gerek inanılmaz farklı konusu gerekse tempoyu ve hicivi iyi ayarlayan yönetmeniyle kendi kriterlerimce sezonun en iyi ikinci filmi olmayı başardı.

ÖNE ÇIKAN İSİMLER:John Cusack,Cameron Diaz

UNUTULMAZ SAHNE:John Malkovich'in kendi beynine girdiği an!

UNUTULMAZ REPLİK:Malkovich!Malkovich!Malkovich!

Karne:*****

EN KÖTÜ FİLMLER

World Is Not Enough:James Bond serisi gün geçtikçe etkisini ve farklılığını kaybetmeye başladı.Dileğimiz sıradaki James Bond filmini son on yılın aksiyon ustası John Woo'nun yönetmesi ve sinema tarihinin bu en uzun soluklu serisine renk getirmesidir.

UNUTULMASI GEREKEN SAHNE:O da ne!Şu tekneye de bakın!Ne kadar da maharetliymiş.Hem havada hem karada hem de denizde yol alabiliyor.Bak sen şu işe! End Of Days:Birgün Dahi kendisinden umut bile beklemediğim Arnold,bu filmle beraber 100 milyon dolarlık maliyetin nasıl içine edilebileceğini adeta sinema dersi olarak bize gösteriyor.Bir saniye olsun bizi etkilemeyi başaramayan film çoktan unutuldu bile.

UNUTULMASI GEREKEN SAHNE:Siz en iyisi filmi tamamen unutun da psikolojik bir bunalım yaşama riskini kendinizden uzak tutun! Stigmata:İyi oyuncular,iyi yönetmen ama son derece basit bir senaryo ve klişelerle dolu bir film.Hatta bu klişeler o kadar ileri gidiyor ki mesajcının kızın içinden çıkarılma sahnesi,bize şeytan filminden araklamalarla sunuluyor.

UNUTULMASI GEREKEN SAHNE:Yolun karşısında kucağında bebeğiyle bir kadın durmaktadır.Ve o anda ne olursa olur ve aptal kadın çocuğu yolun ortasına atar.Aman ne dokunaklı....

En iyi ve kötü filmlerin ardından şimdi sezonun en iyi ve kötü performansını ortaya koyan şahıslara geçelim:

En İyi Aktör:Brad Pitt(Fight Club)
En Kötü Aktör:Bruce Willis(The Story Of Us)
En İyi Aktrist:Kate Winslet(Holly Smoke!)
En Kötü Aktrist:Michelle Pfeiffer(The Story Of Us)
En Umut Vaad Eden Aktör:Jude Law(Existenz,Gattaca,The Talented Mr Ripley)
En Umut Vaad Eden Aktrist:Helena Bonham Carter(Fight Club)

Elbette ki Türk sineması da -her ne kadar az sayıda olsa da-dört hatırda kalacak filmle seyirci karşısına çıktı.

Fasulye:Bir grup arkadaşın kendi özverileri ve yoğun uğraşlarıyla meydana gelen filmleri "Fasulye",özellikle Amerikanvari sahneleriyle ve basite indirgenmiş diyaloglarıyla biz sinema tutkunları üzerinde düş kırıklığı yarattı.Fakat Haluk Bilginer'in göründüğü son sahnede mükemmel replik her kimin işiyse filmde parlıyor ve tad bırakıyor üzerimizde.Uzun lafın kısası "Fasulye" ekibi bu filmle hiçbirşey vermiyor ama umut vaad ediyor.

Güle Güle:Zengin kadrosu ve usta yönetmeniyle Güle Güle sezonun en iyi yerli filmi olarak göze çarpıyor.Duygusal yapısı ve adeta menekşe kokulu öyküsüyle özellikle orta yaş ve üstüne seslenen ama genelde her yaş seyirciyi de kapsamayı başaran film "bu kadro bir daha bir araya gelmez" dedirtecek cinsten bir film.

Kahpe Bizans:Gani Müjde,6 yıllık bir projeyi Cem Yılmaz olmadan sürdürmeye karar verdi ve kadrosunu medyatik isimlerin üstüne kurarak çektiği tarihi parodi,vasatın üstünde eğlencelik bir film olarak göze çarptı.

Mayıs Sıkıntısı:Sade ve gösterişsiz bir galayla merhaba demeyi tercih eden Nuri Bilge Ceylan,estetik bir anlayışla sımsıcak iki saati bize yaşattı ve istenirse olur sözünün doğruluğunu dosta düşmana bir kez daha kanıtladı.Ne var ki sinemanın Amerikan hakimiyeti çoğu izleyicinin bu filmi kaçırmasına sebep oldu.

SONUÇ
Uyarlama senaryonun bol olduğu,Avrupa'nın ses getirmediği,ilginç ve farklı filmlerin az olduğu,ama en önemlisi yeni yeteneklere diğer yıllara göre daha fazla şans tanınan bir sezon oldu.Umarız gelecek sezon, Yedinci san'at daha fazla özgün senaryoyla ve usta oyuncuların sinemaya daha fazla vakit ayırmasıyla geçer.
Hoşçakalın...

M.SERMEST ÇAPAN

Film eleştirilerinizi director@sinemafanatik.com adresine gönderin bizde eleştrilerinizi yayınlayalım.

© 1998 - 2005 Sinemafanatik.com. Her Hakkı Saklıdır. İletişim adresi: director@sinemafanatik.com